۱۶ شهریور ۱۳۹۳
یادداشت و مقالات  کارگاه نقد

کارگاه نقد

آموزش-نقد نویسی:
نقد این نیست که کتابی را خلاصه کنیم. در نقد باید به این پرسشها پاسخ داد: چگونه؟ چرا؟ و تا چه اندازه قابل قبول؟ نقد لزوما ایراد گیری و به اصطلاح پنبه نویسنده را زدن نیست. نقد در واژه یعنی جدا کردن سره از ناسره و گفتن نقطه‌های قوت و ضعف داستان، و اینکه چرا شما کتاب را این گونه می‌بینید. سه گام مهم در فراگرد نقد باید برداشته شود.

گام نخست:
در نظر گرفتن چند پرسش
- وقتی نوشته‌ای را می‌خوانید، باید این پرسش ها در ذهنتان باشد:
۱- نکته اصلی نویسنده
۲- هدف او
۳- مخاطَبان مورد نظر وی
۴- در پیشبرد نکته اصلی، نویسنده از چه مسیر استدلالی پیروی می کند
۵- در پشتیبانی از هدف خود از چه شواهدی بهره می گیرد
۶- پیش فرضها یا پیشداوری های نویسنده کدام ها هستند.
سودمند تر آنست که در خلال خواندن کتاب درباره این پرسش ها پاسخ ها را یادداشت کنیم.

گام دوم:
ارزیابی
- کتاب را خوانده‌اید و حالا نوبت ارزیابی‌تان از دیدگاه های نویسنده است. این پرسش ها می‌تواند شمارا در ارزیابی کتاب یاری دهد:
۱- آیا نوشته، منطقی بود؟
۲- متن، روشن، سازمان‌یافته و ساده فهم بود؟
۳- دیدگاه های نویسنده دقیق بود؟
۴- آیا نکته‌های مهم به خوبی پرورانده شده بود؟
۵- آیا شواهد کافی در تایید بحث او وجود دارد؟
۶- بحث نویسنده از دیدگاه اصلی وی پشتیبانی می‌کند؟
۷- آیا متن، برای مخاطَب مورد نظر مناسب است؟
۸- آیا نوشته، در برگیرنده دیدگاه های حال و آینده او هست؟
۹- آیا متن به شما در درک موضوع مدد می‌رساند؟
۱۰- آیا واژه یا جمله‌ای در کتاب هست که واکنش شدید شما را برانگیخته باشد؟ کدام ها؟ واکنش شما چه بود؟
۱۱- سرچشمه واکنش شما به این مساله چه بود؟ نخستین بار کی با این مفهوم آشنا شدید؟ کجا؟ آیا اشخاص، یا نوشته‌هائی را سراغ دارید که بر دیدگاه شما تاثیر گذاشته باشند؟ آنها تا چه پایه بر متن کتاب اثرگذار بوده یا با آن در تناقض بوده اند؟

گام سوم: طرح نقد و نگارش آن
در نگارش نقد سعی نکنید مقاله تان از ساختار کتاب مورد نقد دنباله روی کند، وگرنه ظن آن خواهد رفت که شما کتاب را خلاصه کرده‌اید. در درآمدی به مقاله، به موضوع نقد و دیدگاه خود بپردازید. با پیش کشیدن جنبه‌هائی از بحث کتاب از دیدگاه خود دفاع کنید، و با خلاصه‌ای از بحث و تاکید دوباره بر دیدگاه عمده خود مقاله را به پایان ببرید.

در این رهگذر، ابتدا دیدگاه‌های نویسنده کتاب را توضیح دهید. فرازهائی از کتاب را عینا در تایید مطلب خود بیاورید. حالا دیدگاه خود را بگوئید، و اینکه در این باره چه فکر می کنید. به بیان چند دیدگاه کتاب که با آنها موافق و مخالفید بپردازید‌. در نقل مطالب کتاب، می‌توانید مطلب را به عینه نقل کنید یا خلاصه‌اش کنید و بگویید آن مطلب ها چگونه شما را در پیشبرد نظرتان یاری می دهد.
توصیه نویسنده به کسانی که می‌خواهند در زمینه نقد کتاب کار کنند، این است که کتاب را مقدمتا به منظور کسب اطلاعات نخوانید؛ در خواندن کتاب دنبال راه های اندیشیدن به درونمایه آن باشید، و نحوه استدلال در متن را بیابید.

برچسب ها:

نظر شما چیست؟

برای نمایش عکس از gravatar یا دریافت پاسخ از مدیر. ایمیل شما به صورت عمومی نمایش داده نخواهد شد.

نظرات

نتیجه ای یافت نشد.